Leibniz Legible

Machine transcription of the Leibniz Nachlass

Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3, fol. 161v

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.97.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 160r); this page is its left half.

The machine reads it as

  1. absolvet, ex hypothesi aquivelocitatis. ergo cum
  2. punctum corponi pervem Jam corpus a. cum ab
  3. solvet motum, veniet ad postremum punctum pavi-
  4. Eodem modo cum pavimentum attinget postrimum
  5. punctum spatii dati, corpus altinget B. possre
  6. mum punctum parimenti dati. posito motus esse
  7. aequivgloces, et pavimentum BA spatio ac aequale
  8. tian
  9. Eodem ergo tempore punctum B. erit in puncto spatii a
  10. pavimenti
  11. quo punctum corporis a. est in puncto pavimenti
  12. B. ac proinde etiam punctum corporis in puncto,
  13. spatii a erit. In quo jam antea erat, quiescet
  14. ergo salvis conatibus Q. E. D. Aa qualea
  15. HVelim hanc demonstrationem attente expendi,
  16. est enim magni momenti: nam ex ea intelligi
  17. potest si conatus aequales contrarii secu componi
  18. possunt, multo magis omnes alios componi posse, duo
  19. aequalis impetu directe occurrentia in loco concursus
  20. quiescere debere, quietem cum conatus non tollere,
  21. nec proinde omnis necessario actionis expertem esse.
  22. denique via quod potissimum est, vi hec universa methodum
  23. hoc loco universatis cuilibet facile imitabilio patefa-
  24. itame esse, qua solvi possunt omines mo–
  25. tuum utcunque complicatorum casus,. si quis modo
  26. totidem parimentu seu loca, moobilia alterum
  27. tum imtur sibi miagi quorum unum
  28. alteri impositu sit ntmu ipsi locus sit, siti a
  29. tur quot sunt conatus concurrentes.
  30. Et suaserim adhiberi artificium mechanicum
  31. quo possit effectus complicationum sensui exhibean-
  32. tur, nam intellectus per se non adjutus tot varietatibus
  33. distincte comprezsendis impar est obmulti-
  34. tudinem cogitandorum, in plano autem delineari
  35. Pleraque motuum restigia non possunt. Hinc si
  36. quis rationem repense reperiret efficiendi ut
  37. punctum aliquod corporis moti in medio perq
  38. liquido per quod motum est vestigium aliquod motus
  39. aliquandiu durans relinque et, is plurimum juveset
  40. perfectionem Phoronomiae. quodIta si quis
  41. globus per planum volutus potest illi quidem restigium
  42. rectae discriptae relinquere in plano, sed nondum cyclo-
  43. cidalis certo quodam sui puncto discriptae in aere.
  44. quod ideo annotare volui, ut ingeniosiores felicio-
  45. resque me admoniti rem tam utilem perficiant. Interea
  46. subsidiario hoc remedius uti licebit: sentimus punctum
  47. ignitum in tenebris subito rotalum circuli ignei
  48. vestigiu quanquam mox evanestens, sensibile ta–
  49. men, relinquere. Quare si corpori micunque
  50. cujus motum ex combinatione conatuum quaerimus
  51. in tenebris aliquid lucens applicetur, motusque quan
  52. tum per machinas possibili est celerrimus procuretur
  53. videbimur nobis videre lineam motus igneam in
  54. aere descriptam quam pictor promtus facile non
  55. in plano tantum sed et qualis est, in solido imi–
  56. tabitur, praesertim cum repetere quoties lubet
  57. et delincare per partes possit, aut plures possint
  58. arte
  59. diversas a repraesentandas sibi sutmere
  60. et adhiberimachina queat qua delineare visa
  61. etiam imperitus potest.
  62. A haec quidem quae praecedenti demonstratiunc
  63. ostendimus vera sunt, ut si ut supposuimus
  64. si
  65. quiveloces sint conatus Corporis et pavimen
  66. ti, si inaequalis, satis per se patet attendenti
  67. posito motum corporis esse fortiorem, fore
  68. ut corpus A. tardius quidem quam si liberum es-
  69. set, ac proinde differentia celeritatum perve-
  70. niat ad b. contra si parimentum tendat
  71. ve hovetur fortius abripietur quiatm versus
  72. sed tardius quam si per se non moveretur, id
  73. est itidem differentia celeritatum. Ovare si
  74. corpuhorae spatio per se perventurum esset
  75. ad
  76. et pavimentum spatio semisorae e
  77. applicabilemque
  78. posita spatii utrinque docurrendi
  79. ab ubm aequalitate sp
  80. linear rectarum ab. et ac
  81. sequetur corpus A horae spatio
  82. cervenire ad C et si pavimen
  83. tum semihorae spatio eo perven
  84. niat
  85. tut alterum ipsi pavimenti seu loci mobilis
  86. vicem praebeat, sibi superstare imaginetur
  87. iplerumque
  88. Usus autem sum parimenti similitudive, quo
  89. Pavimentum quidem agit in corpus, sed non corpus
  90. in pavimentum (seu sibiliter) quia hujusmo
  91. di motuum compositiones ipsi quotidie expe
  92. riri possumus. Caeterum si cogitetur corpus rea
  93. gere in pavimentum, tunc et si pavimentum
  94. abriperet corpus tame utrumque tamen progre
  95. deretur versuus C. differentia celeritatum
  96. et in exemplo praecedente horae spatio eo per–
  97. veniret. quod ideo adduco ut transitum fa–
  98. liam ad dum corporum concursus inter
  99. ifficaciter
  100. se, quorum effectus non aeque possumus
  101. mechanice imitari, quia scilicet corpora
  102. a nobis collisa non suo tantum sed et aetheris–
  103. impetu s moventur, sed et a
  104. medio per quod tendunt velut feruntur
  105. et praeterea ab is quae in quae incidunt
  106. instar aru tensi se restituentibus
  107. figuraterve
  108. quodammodo repelluntur. Hinc
  109. exphaeconens corporum duno–
  110. rum collisorum puras Naturae
  111. Universalis eges colligere no
  112. licet
  113. e pisuit

Cite

Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3, fol. 161v. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068532:0318?run=74